Publikujemy spisaną treść improwizowanego przemówienia Prezesa Zarządu Forum Rozwoju Energetyki Odnawialnej – dra Pawła Machalskiego – wygłoszonego podczas uroczystego otwarcia Kongresu Rozwoju Energetyki Odnawialnej – KREO26:
Szanowni Panowie Posłowie,
Szanowny Panie Prezydencie,
Panie Profesorze – Przedstawicielu Zarządu Województwa Kujawsko-Pomorskiego,
Drogi Panie Pełnomocniku Marszałka Województwa Zachodniopomorskiego,
Szanowna Pani Regionalna Dyrektor Ochrony Środowiska,
Szanowny Panie Prezesie wraz z Przedstawicielami Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu,
Drodzy Samorządowcy – przedstawiciele powiatów, miast i gmin,
Szanowne Panie i Panowie Prezesi, Dyrektorzy spółek samorządowych oraz prywatnych przedsiębiorstw,
Przedstawiciele nauki z tak licznych ośrodków akademickich z całej Polski,
Szanowni Państwo obecni tu w sali i łączący się z nami za pomocą nowych technologii,
serdecznie witam wszystkich na czwartej edycji Kongresu Rozwoju Energetyki Odnawialnej – KREO26. Zwykle mówi się, że „do 3 razy sztuka”. U nas wychodzi, że przynajmniej do czterech. Jednak nigdy w przygotowywaniu agendy nie przyświecała nam ani żadna wyliczanka, ani rymowanka: FREO – KREO, OZE – …, no właśnie – pozwólcie Państwo, że nie dokończę z poszanowania dla przyzwoitości języka i kultury społecznej.
Każdej edycji KREO staraliśmy się nadać temat przewodni wynikający z bieżących wydarzeń i aktualnych wyzwań. W 2023 roku rozpoczęliśmy od pilnego apelu o KPO – konieczność pozyskania funduszy unijnych, z których większość jest dedykowana na projekty transformacji energetycznej i zielonej mobilności. W 2024 roku mottem przewodnim była zbliżająca się wówczas Prezydencja Polski w Radzie Unii Europejskiej. Rok temu na pierwsze miejsce wysunęliśmy czynniki geopolityczne, które już wówczas mocno ingerowały w bieżące dostawy i zarządzanie energią. Wykazaliśmy też konieczność kontynuowania równoległych procesów swoistej „triady 3D” transformacji energetycznej: dywersyfikacji, dekarbonizacji oraz decentralizacji.
A dziś? Co możemy uznać za jeden z głównych trendów, niestety niepokojących, roku 2026? Z pewnością można za taki trend zakwalifikować zdecydowaną eskalację w debacie publicznej głosów podważających sens transformacji energetycznej. Forum Rozwoju Energetyki Odnawialnej już 9 marca 2026 r., czyli w pierwszy dzień roboczy po kontrowersyjnej przedwiosennej konwencji podjęło: Stanowisko ws. transformacji i miksu energetycznego. W ocenie naszych ekspertów takie wypowiedzi pozostają w sprzeczności z aktualną wiedzą naukową, analizami dotyczącymi polskiego systemu energetycznego oraz realiami gospodarczymi. Dane rządowe i branżowe jednoznacznie pokazują, że odnawialne źródła energii są dziś integralną częścią polskiego systemu elektroenergetycznego. Warto podkreślić, że coraz częściej produkcja energii z OZE przewyższa produkcję z elektrowni węglowych, co jeszcze kilka lat temu wydawało się nie do pomyślenie. Oznacza to, że odnawialne źródła energii nie są już „eksperymentem” czy „dodatkiem”, lecz realnym elementem systemu energetycznego.
Jest dla nas oczywiste, że transformacja energetyczna nie jest procesem idealnym, bo wiąże się z szeregiem dysfunkcji. Można się w tym zakresie spierać, ale należy to czynić w formule merytorycznej dyskusji, opartej na danych i wiedzy eksperckiej, a nie na uproszczeniach właściwych bieżącej walce politycznej, tym bardziej, że niestety część polskiego społeczeństwa jest wciąż podatna na manipulację. W dobie tak wielu stereotypów i mitów wokół poszczególnych technologii OZE, rozpowszechnianie dodatkowych fake newsów jest postawą nieodpowiedzialną. Na wagę nie tyle węgla, co złota jest teraz obiektywna i rzeczowa edukacja ekologiczna oparta na faktach i argumentach ekspertów, mających charakter stabilny, a nie celowanych jako doraźne paliwo polityczne. Dlatego właśnie stąd – z akademickiego i naukowego serca Torunia – powinien popłynąć wyraźny apel: fakty, nie mity! Obecne tu media bardzo proszę o jego rozpowszechnianie.
W takim kontekście tematem I sesji otwarcia uczyniliśmy słowa: Transformacja energetyczna 2026: geopolityka, bezpieczeństwo i fakty w debacie publicznej. Świat – Unia Europejska – Polska. Charakterystycznym elementem naszego kongresu pozostaje sesja dotycząca zapewniania bezpieczeństwa energetycznego na poziomie regionalnym i lokalnym, stąd cieszy obecność tak licznych samorządowców. Swoistą programową nowością jest w tym roku panel spółek komunalnych: Energetyczne Miasto Przyszłości, a także sesja techniczna dotycząca sieci, magazynów, cyfryzacji i integracji źródeł OZE. Stałą cechą drugiego dnia KREO pozostają – jak na uniwersyteckie audytorium przystało – wystąpienia i dyskusje naukowe.
Kongres Rozwoju Energetyki Odnawialnej okazuje się konferencją statuetek. Dziś poznamy kolejnego laureata naszej corocznej nagrody: Kreator Energii. Z kolei jako organizatorzy kilka tygodni temu odebraliśmy z rąk Prezydenta Miasta Torunia Pawła Gulewskiego certyfikat i eksponowaną tu statuetkę Made in Toruń za promocję naszego miasta podczas kolejnych edycji KREO. Panu Prezydentowi raz jeszcze dziękujemy za ten prestiżowy znak i serdeczny gest. Tegoroczna edycja jest też pierwszym kongresem organizowanym przez nowy ekspercki i ogólnopolski Zarząd Forum Rozwoju Energetyki Odnawialnej, przy wsparciu nowo powołanej Rady Programowej KREO – gremium, które w tym roku zadebiutowało, łącząc ekspertów z wielu środowisk. Wszystkim zaangażowanym w ten projekt jestem ogromnie wdzięczny. Pani Dziekan Wydziału Nauk Ekonomicznych i Zarządzania UMK – prof. Marlenie Ciechan-Kujawa dziękuję za gościnność i ponowne udostępnienie tej akademickiej przestrzeni.
Dziękujemy za patronaty honorowe: Ministrowi Energii – Miłoszowi Motyce, Pani Minister Klimatu i Środowiska – Paulinie Hennig-Kloska, Ministrowi Nauki i Szkolnictwa Wyższego – drowi inż. Marcinowi Kulaskowi, Wojewodzie Kujawsko-Pomorskiemu – Michałowi Sztyblowi, Marszałkowi Województwa Kujawsko-Pomorskiego – Piotrowi Całbeckiemu, Prezydentowi Miasta Torunia – Pawłowi Gulewskiemu, Prezesowi WFOŚiGW w Toruniu – Grzegorzowi Boroniowi. Dziękujemy za patronaty medialne TVP3 Bydgoszcz, Polskiemu Radiu PiK oraz wielu Redakcjom branżowym. Dziękuję Partnerom Strategicznym: Uniwersytetowi Ekonomicznemu w Krakowie, Politechnice Gdańskiej, Instytutowi Energetyki – Państwowemu Instytutowi Badawczemu, Miejskiemu Przedsiębiorstwu Oczyszczania z Torunia, Kujawsko-Pomorskiemu Samorządowemu Stowarzyszeniu „Salutaris”. Podziękowania kierujemy w stronę podmiotów dotujących: Gminy Miasta Toruń i WFOŚiGW w Toruniu, a także sponsorów komercyjnych – Polskich Zakładów Energetycznych – Kogeneracja Realizacja i Serwis sp. z o.o., Lech Consulting oraz WestWind Biogaz sp. z o.o.
Przed nami dwa dni rozmów, dyskusji i wymiany doświadczeń. Będziemy debatować w ważnym dla transformacji energetycznej czasie, w kilka dni po przyjęciu długo oczekiwanych, zwłaszcza przez branżę biogazową i biometanową, regulacji w znowelizowanej ustawie o OZE. Nie musimy we wszystkim się zgadzać. Ważne, abyśmy rozmawiali w oparciu o wiedzę, dane i doświadczenie. Fakty, nie mity! Dobrze wykorzystajmy to spotkanie. Czwartą edycję Kongresu Rozwoju Energetyki Odnawialnej uważam za otwartą. Dziękuję bardzo.